Tài trợ bởi vatgia.com
Tranh tụng và giải quyết tranh chấp 5443 Lượt xem

Phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh

Phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh: thương lượng, hòa giải; thông qua tòa án hoặc trọng tài. Nên sử dụng dịch vụ luật sư để quyền lợi của doanh nghiệp được bảo đảm tối đa...

Phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh


Tranh chấp, bất đồng trong hoạt động kinh doanh là khó tránh. Một khi có tranh chấp thì vấn đề là giải quyết tranh chấp thế nào cho hợp lý hợp tình? Viêc lựa chọn phương pháp giải quyết tranh chấp cho phù hợp và linh hoạt là vô cùng quan trọng. Là hãng luật chuyên tư vấn luật và tham gia giải quyết Tranh chấp trong kinh doanh (thường gọi là Tranh chấp kinh tế, Tranh chấp kinh doanh hoặc Tranh chấp thương mại), Công ty luật Thái An tóm tắt các Phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh dưới đây để Quý vị tham khảo. 

I. Nguyên tắc giải quyết tranh chấp kinh doanh


Tranh chấp kinh doanh là những bất đồng giữa các chủ thể phát sinh trong quá trình thực hiện nghĩa vụ của mình. Nó là những tranh chấp nảy sinh trong quá trình sản xuất kinh doanh.


Nguyên tắc của việc giải quyết tranh chấp kinh doanh:

- Nhanh chóng, chính xác, đúng pháp luật
- Hạn chế ảnh hưởng tiêu cực đối với sản xuất kinh doanh
- Đảm bảo quyền tự định đoạt của các bên với chi phí ít nhất
- Linh hoạt, có thể kết hợp nhiều hình thức giải quyết tranh chấp khác nhau
- Bảo vệ uy tín của các bên và giữ bí mật trong kinh doanh
- Đạt hiệu được thỏa thuận (quyết định) có tính khả thi cao

II. Phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh


Có 3 phương thức cơ bản giải quyết tranh chấp kinh doanh là Thương lượng, Hòa giải; Giải quyết tranh chấp thông quá tố tụng tại Tòa Án; Giải quyết tranh chấp thông qua Trọng tài thương mại (hoặc Trọng tài quốc tế gọi tắt chung là Trọng tài).

1. Phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh thông qua thương lượng, hòa giải cần được coi trọng

a. Là hình thức giải quyết tranh chấp xuất hiện sớm nhất trong lịch sử xã hội loài người trên nhiều lĩnh vực, hòa giải là các bên tranh chấp cùng nhau thỏa thuận, thống nhất giải quyết bất đồng và tự nguyện thực hiện việc thỏa thuận đó

b. Ở Việt Nam việc hòa giải tranh chấp kinh doanh đã được coi trọng từ lâu. Khi có tranh chấp kinh doanh, các bên cần thương lượng, hòa giải với nhau. Trường hợp thương lượng, hòa giải không thành mới đưa vụ việc ra Tòa án hoặc Trọng tài giải quyết. Và tại Tòa án, Trọng Tài các bên vẫn có thể tiếp tục hòa giải với nhau. Theo thống kê ở nước ta, số lượng tranh chấp kinh tế hàng năm được giải quyết bằng phương thức hòa giải chiếm đến quá nửa tổng số vụ việc mà Tòa án, Trọng tài đã giải quyết.

c. Ưu điểm của giải quyết tranh chấp kinh doanh bằng hòa giải:

- Là cách thức giải quyết tranh chấp đơn giản, nhanh chóng, đỡ tốn kém nhất
- Theo cách này, các bên tranh chấp đều “thắng”, không có việc đối đầu giữa các bên, bởi thế quan hệ hợp tác giữa các bên được duy trì
- Các bên giữ được các bí mật kinh doanh và uy tín của nhau
- Do xuất phát từ sự tự nguyện với thiện chí của các bên, phương án hòa giải dễ được các bên thường nghiêm túc thực hiện

d. Nhược điểm của phương thức hòa giải trong giải quyết tranh chấp kinh doanh

- Trường hợp hoà giải không thành, không chỉ mất thêm chi phí hòa, bên có quyền lợi bị xâm phạm có thể mất quyền khởi kiện vì thời hiệu khởi kiện không còn (thường xảy ra khi bên kia thiếu thiện chí, lợi dụng hòa giải để dây dưa trì hoãn thực hiện nghĩa vụ của mình)
Các hình thức hòa giải:
- Các bên tranh chấp tự hòa giải (bàn bạc) để giải quyết tranh chấp mà không cần sự trợ giúp của bên thứ ba
- Các bên tranh chấp tiến hành hòa giải có sự giúp đỡ của bên thứ ba (cá nhân, tổ chức hay Tòa án, Trọng tài)
- Các bên tiến hành hòa giải trước khi khởi kiện ra Tòa án hay trọng tài (hòa giải ngoài tố tụng)
- Việc hòa giải được tiến hành tại Tòa án, Trọng tài khi các cơ quan này tiến hành giải quyết tranh chấp theo đơn kiện của một bên (Hòa giải theo thủ tục tố tụng). Tòa án, Trọng tài ra quyết định công nhận sự thỏa thuận của các bên và quyết định này có giá trị cưỡng chế thi hành đối với các bên

Trường hợp thương lượng, hòa giải không thành công thì phương thức được sử dụng sẽ là Giải quyết tranh chấp tại Tòa án hoặc Trọng tài

2. Lựa chọn Tòa án hay Trọng tài để giải quyết tranh chấp kinh doanh?

Việc lựa chọn cách thức giải quyết tranh chấp kinh doanh thông qua Tòa An hoặc Trọng tài thương mại để đạt được kết quả tốt nhất luôn luôn là vấn đề không hề đơn giản đối với các bên tranh chấp.

Dưới đây chúng tôi tập trung so sánh 2 phương pháp giải quyết tranh chấp này để các Quý Vị nắm rõ về đặc điểm, cũng như những ưu điểm, khuyết điểm của từng loại nhằm áp dụng chúng một cách linh hoạt, phù hợp cho từng vụ việc tranh chấp cụ thể.

Khái niệm:

- Giải quyết tranh chấp kinh doanh tại Trọng tài thương mại: là phương thức giải quyết tranh chấp do các bên thoả thuận và được tiến hành theo trình tự tố tụng Trọng tài thương mại
- Giải quyết tranh chấp kinh doanh tại Tòa án: là phương thức giải quyết tranh chấp tại cơ quan xét xử nhân danh Nhà nước theo trình tự, thủ tục nghiêm ngặt, chặt chẽ. Với phương thức này bản án hay quyết định của Tòa án về vụ tranh chấp nếu các bên tranh chấp không tự nguyện tuân thủ thì có thể bị cưỡng chế thi hành

Thẩm quyền giải quyết tranh chấp kinh doanh

a. Trọng tài: Tranh chấp sẽ được giải quyết bằng Trọng tài nếu các bên có thoả thuận trọng tài. Thỏa thuận này có thể được lập trước hoặc sau khi xảy ra tranh chấp.
Các tranh chấp thuộc thẩm quyền giải quyết của trọng tài bao gồm:
- Tranh chấp phát sinh giữa các bên từ hoạt động thương mại
- Tranh chấp phát sinh giữa các bên, khi chỉ có một bên hoạt động thương mại
- Tranh chấp khác giữa các bên mà theo quy định pháp luật được giải quyết bằng Trọng tài

b. Tòa án: Tranh chấp được giải quyết bằng Tòa án, ngoại trừ các bên có thỏa thuận về Trọng tài, bao gồm:
- Các tranh chấp về hợp đồng trong kinh doanh giữa các thương nhân cùng có mục đích lợi nhuận
- Các tranh chấp về quyền sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ có mục đích lợi nhuận
- Các tranh chấp giữa doanh nghiệp (công ty) với các thành viên của doanh nghiệp, giữa các thành viên của doanh nghiệp với nhau, liên quan đến việc thành lập, hoạt động, tổ chức nội bộ, tái cấu trúc doanh nghiệp hoặc giải thể doanh nghiệp

Thủ tục giải quyết tranh chấp kinh doanh

a. Thủ tục giải quyết tranh chấp kinh doanh tại Trọng tài:
- Thủ tục bắt đầu tiến hành khi Trọng tài nhận được đơn kiện của nguyên:
+ Chọn và chỉ định Trọng tài viên
+ Công tác điều tra trước khi xét xử
+ Chọn ngày xét xử
+ Kết thúc xét xử

b. Thủ tục giải quyết tranh chấp kinh doanh tại Tòa án:
+ Thụ lý hồ sơ vụ kiện
+ Phân công thẩm phán phụ trách
+ Tiến hành hòa giải
+ Xét xử sơ thẩm
+ Xét xử phúc thẩm (nếu bản án bị kháng cáo)
+ Thi hành án

c. So sánh

* Ưu điểm của phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh tại Trọng tài:

- Thủ tục trọng tài đơn giản, nhanh chóng: các bên được chủ động về thời gian, địa điểm giải quyết tranh chấp, không trải qua nhiều cấp xét xử (Quyết định của Trọng tài có giá trị thi hành ngay)
- Việc chỉ định trọng tài viên, thành lập Hội đồng trọng tài sẽ giúp các bên lựa chọn được trọng tài viên giỏi, kinh nghiệm, am hiểu vấn đề tranh chấp
- Nguyên tắc trọng tài xét xử không công khai tạo điều kiện cho các bên giữ được uy tín kinh doanh
- Trọng tài nhân danh ý chí của các bên, không nhân danh Nhà nước, nên rất phù hợp để giải quyết các tranh chấp có yếu tố nước ngoài

* Ưu điểm của phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh tại Tòa án:

- Tòa án nhân danh Nhà nước để giải quyết tranh chấp, do đó phán quyết của Toà án được đảm bảo thi hành bởi Cơ quan thi hành án
- Việc giải quyết được chính xác, công bằng, khách quan và đúng với pháp luật vì có thể qua nhiều cấp xét xử
- Tại Việt Nam, chi phí giải quyết tranh chấp kinh tế tại toà án thấp hơn rất nhiều so với chi phí tại Trọng tài thương mại hay Trọng tài quốc tế

* Khuyết điểm của Giải quyết tranh chấp kinh doanh tại Trọng tài:

- Trọng tài tuyên án chỉ sau một cấp xét xử duy nhất, nên các quyết định của trọng tài có thể không chính xác, gây thiệt hại đối với một trong các bên tranh chấp
- Hiện tại ở Việt Nam chi phí để giải quyết tranh chấp kinh doanh bằng trọng tài khá lớn, không phù hợp đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ
- Khi không được có thoả thuận trọng tài để giải quyết tranh chấp kinh doanh trong hợp đồng thì khi xảy ra tranh chấp, trọng tài không có thẩm quyền giải quyết
- Quyết định của Trọng tài không có giá trị thi hành cao như Quyết định, bản ản của Tòa án

* Khuyết điểm của Giải quyết tranh chấp kinh doanh tại Tòa án:

– Các bên phải tuân thủ chặt chẽ các quy định mang tính hình thức của tố tụng
– Việc xét xử công khai tại Tòa có thể ảnh hưởng đến uy tín hoặc bí mật kinh doanh của các bên
– Mặc dù nguyên tắc xét xử nhiều cấp đảm bảo cho quyết định của toà án được chính xác, công bằng, nhưng lại làm cho vụ việc có thể bị kéo dài, xử đi xử lại kiến các bên tranh chấp phải chịu bất lợi

*** 
Tóm lại, mỗi phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh có ưu điểm và nhược điểm của mình. Việc lựa chọn phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh cụ thể cần hết sức linh hoạt và căn cứ vào các tiêu chí dưới đây:

+ Các lợi thế mà phương thức đó có thể mang lại cho các bên
+ Mức độ phù hợp của hình thức đó đối với nội dung và tính chất của tranh chấp với cả thiện chí của các bên
+ Quy định của pháp luật với quyền chọn lựa hình thức giải quyết của các bên


 Trường hợp bạn gặp phải tranh chấp kinh doanh, chúng tôi cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp hợp đồng rất hiệu quả - chi tiết có tại bài viết Dịch vụ giải quyết tranh chấp hợp đồng. Hãy liên hệ ngay với Luật Thái An để được tư vấn kịp thời!

TƯ VẤN

Nếu bạn cần được tư vấn, hãy gọi 1900 6218

Nếu bạn yêu cầu dịch vụ, hãy gọi
1900 6218

hoặc viết thư tới
contact@luatthaian.vn

  Gọi 1900 6218